(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

ఆదిపర్వ - అధ్యాయ 255

॥ శ్రీః ॥
1.255. అధ్యాయః 255
Mahabharata - Adi Parva - Chapter Topics
శార్ంగకాణాం మోచనకారణే జనమేజయేన పృష్టే వైశంపాయనేన మందపాలోపాఖ్యానకథనారంభః॥ 1 ॥
తపసా పితృలోకం గతస్యాప్యనవాప్తతపఃఫళస్య మందపాలస్య దేవాజ్ఞయా ప్రజోత్పాదనార్థం పునర్భూమావాగమనం॥ 2 ॥
తత్ర శార్ంగ్యాం జరితాయాం పుత్రచతుష్టయోత్పాదనం॥ 3 ॥
సపుత్రాం జరితాం ఖాండవే విసృజ్య లపితానాంన్యాఽన్యయా శార్ంగ్యా సంగతస్య మందపాలస్య విప్రరూపాగ్నిదర్శనం॥ 4 ॥
తస్య ఖాండవదిధక్షాం జ్ఞాత్వా పుత్రరక్షణార్థం స్తుతాదగ్నేర్వరలాభః॥ 5 ॥
Mahabharata - Adi Parva - Chapter Text

జనమేజయ ఉవాచ। 1-255-0x(1332)(11091)
కిమర్థం శార్ంగకానగ్నిర్న దదాహ తథా గతే।
తస్మిన్వనే దహ్యమానే బ్రహ్మన్నేతత్ప్రచక్ష్వ మే॥ 1-255-1(11092)
అదాహే హ్యశ్వసేనస్య దానవస్య మయస్య చ।
కారణం కీర్తితం బ్రహ్మఞ్శార్ంగకాణాం న కీర్తితం॥ 1-255-2(11093)
తదేతదద్భుతం బ్రహ్మఞ్శార్ంగకాణామనామయం।
కీర్తయస్వాగ్నిసంమర్దే కథం తే న వినాశితాః॥ 1-255-3(11094)
వైశంపాయన ఉవాచ। 1-255-4x(1333)
యదర్థం శార్ంగకానగ్నిర్న దదాహ తథా గతే।
తత్తే సర్వం ప్రవక్ష్యామి యథా భూతమరిందమ॥ 1-255-4(11095)
ధర్మజ్ఞానాం ముఖ్యతమస్తపస్వీ సంశితవ్రతః।
ఆసీన్మహర్షిః శ్రుతవాన్మందపాల ఇతి శ్రుతః॥ 1-255-5(11096)
స మార్గమాశ్రితో రాజన్నృషీణామూర్ధ్వరేతసాం।
స్వాధ్యాయవాంధర్మరతస్తపస్వీ విజితేంద్రియః॥ 1-255-6(11097)
స గత్వా తపసః పారం దేహముత్సృజ్య భారత।
జగామ పితృలోకాయ న లేభే తత్ర తత్ఫలం॥ 1-255-7(11098)
స లోకానఫలాందృష్ట్వా తపసా నిర్జితానపి।
పప్రచ్ఛ ధర్మరాజస్య సమీపస్థాందివౌకసః॥ 1-255-8(11099)
మందపాల ఉవాచ। 1-255-9x(1334)
కిమర్థమావృతా లోకా మమైతే తపసాఽర్జితాః।
కిం మయా న కృతం తత్ర యస్యైతత్కర్మణః ఫలం॥ 1-255-9(11100)
తత్రాహం తత్కరిష్యామి యదర్థమిదమావృతం।
ఫలమేతస్య తపసః కథయధ్వం దివౌకసః॥ 1-255-10(11101)
దేవా ఊచుః। 1-255-11x(1335)
ఋణినో మానవా బ్రహ్మంజాయంతే యేన తచ్ఛృణు।
క్రియాభిర్బ్రహ్మచర్యేణ ప్రజయా చ న సంశయః॥ 1-255-11(11102)
తదపాక్రియతే సర్వం యజ్ఞేన తపసా సుతైః।
తపస్వీ యజ్ఞకృచ్చాసి న చ తే విద్యతే ప్రజా॥ 1-255-12(11103)
త ఇమే ప్రసవస్యార్థే తవ లోకాః సమావృతాః।
ప్రజాయస్వ తతో లోకానుపభోక్ష్యసి పుష్కలాన్॥ 1-255-13(11104)
పున్నాంనో నరకాత్పుత్రస్త్రాయతే పితరం శ్రుతిః।
తస్మాదపత్యసంతానే యతస్వ బ్రహ్మసత్తమ॥ 1-255-14(11105)
వైశంపాయన ఉవాచ। 1-255-15x(1336)
తచ్ఛ్రుత్వా మందపాలస్తు వచస్తేషాం దివౌకసాం।
క్వ ను శీఘ్రమపత్యం స్యాద్బహులం చేత్యచింతయత్॥ 1-255-15(11106)
స చింతయన్నభ్యగచ్ఛత్సుబహుప్రసవాన్ఖగాన్।
శార్ంగికాం శార్ంగకో భూత్వా జరితాం సముపేయివాన్॥ 1-255-16(11107)
తస్యాం పుత్రానజనయచ్చతురో బ్రహ్మవాదినః।
తానపాస్య స తత్రైవ జగామ లపితాం ప్రతి॥ 1-255-17(11108)
బాలాన్స తానండగతాన్సహ మాత్రా మునిర్వనే।
తస్మిన్గతే మహాభాగే లపితాం ప్రతి భారత॥ 1-255-18(11109)
అపత్యస్నేహసంయుక్తా జరితా బహ్వచింతయత్।
తేన త్యక్తానసంత్యాజ్యానృషీనండగతాన్వనే॥ 1-255-19(11110)
న జహౌ పుత్రశోకార్తా జరితా ఖాండవే సుతాన్।
బభార చైతాన్సంజాతాన్స్వవృత్త్యా స్నేహవిక్లవా॥ 1-255-20(11111)
తతోఽగ్నిం ఖాండవం దగ్ధుమాయాంతం దృష్టవానృషిః।
మందపాలశ్చరంస్తస్మిన్వనే లపితయా సహ॥ 1-255-21(11112)
తం సంకల్పం విదిత్వాగ్నేర్జ్ఞాత్వా పుత్రాంశ్చ బాలకాన్।
సోఽభితుష్టావ విప్రర్షిబ్రార్హ్మణో జాతవేదసం॥ 1-255-22(11113)
పుత్రాన్ప్రతివదన్భీతో లోకపాలం మహౌజసం। 1-255-23(11114)
మందపాల ఉవాచ।
త్వమగ్నే సర్వలోకానాం ముఖం త్వమసి హవ్యవాట్॥ 1-255-23x(1337)
త్వమంతః సర్వభూతానాం గూఢశ్చరసి పావక।
త్వామేకమాహుః కవయస్త్వామాహుస్త్రివిధం పునః॥ 1-255-24(11115)
త్వామష్టధా కల్పయిత్వా యజ్ఞవాహమకల్పయన్।
త్వయా విశ్వమిదం సృష్టం వదంతి పరమర్షయః॥ 1-255-25(11116)
త్వదృతే హి జగత్కృత్స్నం సద్యో నశ్యేద్ధుతాశన।
తుభ్యం కృత్వా నమో విప్రాః స్వకర్మవిజితాం గతిం॥ 1-255-26(11117)
గచ్ఛంతి సహ పత్నీభిః సుతైరపి చ శాశ్వతీం।
త్వామగ్నే జలదానాహుః ఖేవిషక్తాన్సవిద్యుతః॥ 1-255-27(11118)
దహంతి సర్వభూతాని త్వత్తో నిష్క్రంయ హేతయః।
జాతవేదస్త్వయైవేదం విశ్వం సృష్టం మహాద్యుతే॥ 1-255-28(11119)
తవైవ కర్మవిహితం భూతం సర్వం చరాచరం।
త్వయాపో విహితాః పూర్వం త్వయి సర్వమిదం జగత్॥ 1-255-29(11120)
త్వయి హవ్యం చ కవ్యం చ యథావత్సంప్రతిష్ఠితం।
త్వమేవ దహనో దేవ త్వం ధాతా త్వం బృహస్పతిః॥ 1-255-30(11121)
త్వమశ్వినౌ యమౌ మిత్రః సోమస్త్వమసి చానిలః। 1-255-31(11122)
వైశంపాయన ఉవాచ।
ఏవం స్తుతస్తదా తేన మందపాలేన పావకః॥ 1-255-31x(1338)
తుతోష తస్య నృపతే మునేరమితతేజసః।
ఉవాచ చైనం ప్రీతాత్మా కిమిష్టం కరవాణి తే॥ 1-255-32(11123)
తమబ్రవీన్మందపాలః ప్రాంజలిర్హవ్యవాహనం।
ప్రదహన్ఖాండవం దావం మమ పుత్రాన్విసర్జయ॥ 1-255-33(11124)
తథేతి తత్ప్రతిశ్రుత్య భగవాన్హవ్యవాహనః।
ఖాండవే తేన కాలే న ప్రజజ్వాల దిదక్షయా॥ ॥ 1-255-34(11125)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ఆదిపర్వణి మయదర్శనపర్వణి పంచపంచాశదధికద్విశతతమోఽధ్యాయః॥ 255 ॥

Mahabharata - Adi Parva - Chapter Footnotes
1-255-23 పుత్రాణాం దహనాద్భీతో ఇతి ఙ. పాఠః॥
పంచపంచాశదధికద్విశతతమోఽధ్యాయః॥ 255 ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.